Μια σύγχρονη προσέγγιση στον προσδιορισμό του επενδυτικού κινδύνου και μορφές χρηματοδότησης επενδυτικών σχεδίων: η περίπτωση του Έλληνα επιχειρηματία
Ημερομηνία έκδοσης
2007
Συγγραφείς
Παροικάκης, Γεώργιος Σ.
Τίτλος Εφημερίδας
Περιοδικό ISSN
Τίτλος τόμου
Εκδότης
Περίληψη
Η παρούσα διατριβή, εκτός από το πρώτο / εισαγωγικό κεφάλαιο, αποτελείται από έξι επιμέρους κεφάλαια στα οποία αναλύονται και πραγματεύονται τα πιο κάτω:
Το δεύτερο κεφάλαιο επιχειρεί μία ενδελεχή βιβλιογραφική ανασκόπηση στην έννοια του κινδύνου, με έμφαση στο ενδιαφέρον για τον επιχειρηματικό κίνδυνο. Ο στόχος είναι το εν λόγω κεφάλαιο ν’ αποτελέσει ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο αναφοράς στην προσέγγιση που η διδακτορική διατριβή θα αναπτύξει στη συνέχεια, αναδεικνύοντας, παράλληλα, τις καινοτομίες που συνεισφέρει. Το κεφάλαιο αυτό επιχειρεί την κατανόηση και ανάλυση της έννοιας του επιχειρηματικού κινδύνου και παρέχει μία κριτική σύνοψη της σχετικής επιστημονικής βιβλιογραφίας, με έμφαση στην έννοια του «αντιληπτού» κινδύνου (perceived risk).
Γίνεται, επίσης, εκτενής αναφορά στη σημασία της αντίληψης και κατανόησης του κινδύνου από τον επιχειρηματία κατά την ανάληψη επιχειρηματικής δράσης. Κατά τα πρόσφατα έτη η έννοια του επιχειρηματικού κινδύνου γίνεται κατανοητή με την αξιοποίηση εργαλείων που παρέχει η «συμπεριφορική» χρηματοοικονομική (behavioral finance), δηλαδή η κατεύθυνση εκείνη της χρηματοοικονομικής που επιχειρεί την κατανόηση της χρηματοοικονομικής «συμπεριφοράς» των οικονομικών μονάδων. Προσφάτως, σημαντική συμβολή στην πληρέστερη κατανόηση της έννοιας του επιχειρηματικού κινδύνου έχει η διεπιστημονική προσέγγιση που συνδυάζει τη μελέτη της αντίληψης του κινδύνου από την πλευρά της λογιστικής, της «συμπεριφορικής» χρηματοοικονομικής και της ψυχολογίας. Συγκεκριμένα, εισάγονται στη διαδικασία λήψης εφαρμοσμένων χρηματοοικονομικών – επενδυτικών αποφάσεων για μία διαθεματική - διεπιστημονική ανάλυση κρίσιμα χαρακτηριστικά του επιχειρηματικού κινδύνου, όπως αντιμετωπίζονται από την ψυχολογία, κ.α..
Στο τρίτο κεφάλαιο επικεντρώνουμε την αναφορά μας στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) στην Ελλάδα, με στόχο να διερευνήσουμε κατά πόσο θα μπορέσουν να αποτελέσουν τον μοχλό για την επίτευξη των αναπτυξιακών τους στόχων αλλά και των εθνικών αναπτυξιακών στόχων γενικότερα, δια μέσου των επενδύσεών τους.
Περιγράφεται η παρούσα κατάσταση, τα κίνητρα, τα εμπόδια και οι προσδοκίες.
Συγκεκριμένα:
Καταγράφεται και αναλύεται ο ρόλος των ΜΜΕ στην ελληνική οικονομία καθώς και η συνεισφορά τους σε νέες θέσεις εργασίας, σε εξαγωγές, κλπ. Αναλύονται τα χαρακτηριστικά και οι ιδιαιτερότητες των Ελληνικών ΜΜΕ που αποτελούν την πλειοψηφία των Ελληνικών επιχειρήσεων και παρουσιάζονται τα υιοθετηθέντα μέχρι σήμερα ειδικά αναπτυξιακά κίνητρα στην Ελλάδα που σκοπό είχαν την ενίσχυση της επενδυτικής δραστηριότητάς τους. Τέλος αναφερόμαστε στον σχεδιασμό της πολιτικής που πρέπει να χαραχθεί και στο ποια μέτρα πρέπει να ληφθούν για την διοχέτευση πόρων στις ΜΜΕ, με απώτερο σκοπό την υλοποίηση επενδύσεων και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.
Τέλος, καταγράφεται ο ρόλος και η συμβολή των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στην παγκόσμια οικονομία καθώς και στην οικονομία και ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ εξετάζεται πόσο και πως οι αλλαγές στις ΜΜΕ επηρεάζουν κρίσιμα μεγέθη όπως η απασχόληση, η συμμετοχή στην διαδικασία της καινοτομίας, στις νέες τεχνολογίες, κλπ. Γίνεται, επίσης, αναφορά στις προϋποθέσεις που θέτει η Ευρωπαϊκή Ένωση για τον ορισμό μιας επιχείρησης ως μικρομεσαίας, ενώ αναφέρονται τα μέτρα που λαμβάνονται και οι πολιτικές που εφαρμόζονται για την υποβοήθηση της λειτουργίας της, την ενίσχυσή της στην Ευρώπη με απώτερο σκοπό την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ.
Στο τέταρτο κεφάλαιο αναλύεται το ευρύτερο περιβάλλον μέσα στο οποίο δραστηριοποιούνται οι επιχειρηματίες και οι επιχειρήσεις. Συγκεκριμένα: στο πρώτο τμήμα του κεφαλαίου αυτού παρουσιάζονται και αναλύονται κριτικά διάφοροι παράγοντες που συνθέτουν το θεσμικό περιβάλλον μέσα στο οποίο «λειτουργεί» ο επιχειρηματίας και η επιχείρηση. Γίνεται, επίσης, αναφορά στο κοινωνικό και οικογενειακό περιβάλλον μέσα στο οποίο απέκτησε εμπειρίες ο επιχειρηματίας ώστε ν’ αναδειχθεί η επιρροή που ασκούν οι εν λόγω παράγοντες στον επιχειρηματία.
Στο επόμενο τμήμα του κεφαλαίου αυτού αναλύεται το θεσμικό πλαίσιο που ισχύει στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και στην Ελλάδα, για την άσκηση της επιχειρηματικότητας και της επενδυτικής δραστηριότητας με σκοπό να καταδειχθεί ο καθοριστικός ρόλος του θεσμικού αυτού πλαισίου στα πιο πάνω.
Τέλος, αναλύονται τα επενδυτικά κίνητρα που μέχρι σήμερα ίσχυσαν βάσει των σχετικών αναπτυξιακών νόμων, ενώ γίνεται μια συγκριτική ανάλυση με αυτά άλλων ενταγμένων ή υπό ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση χωρών προκειμένου να αναφανούν οι ιδιομορφίες και τα χαρακτηριστικά του Ελληνικού συστήματος ενισχύσεων για τις επενδύσεις.
Το πέμπτο κεφάλαιο ερευνά το ρόλο που διαδραματίζει στην διαδικασία ολοκλήρωσης των επενδυτικών σχεδίων η χρηματοδότησή τους και καταγράφονται οι κυριότεροι τρόποι και οι συνηθέστερες μορφές χρηματοδότησης που χρησιμοποιούνται από τις επιχειρήσεις για την υλοποίηση και ολοκλήρωση των επενδυτικών τους σχεδίων.
Στόχος του κεφαλαίου είναι να παρουσιάσει τους εναλλακτικούς τρόπους χρηματοδότησης των επενδύσεων καθώς και την συμβολή και χρησιμότητα του καθενός εξ αυτών. Η παρουσίαση των μορφών χρηματοδότησης έχει σαν σκοπό να καταδείξει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της κάθε μιας εξ αυτών, να αναδείξει τη διαφορετικότητά της και τους ιδιαίτερους σκοπούς που εξυπηρετεί, γιατί επιλέγεται η χρήση της και πως αυτή εφαρμόζεται και υλοποιείται. Επίσης, γίνεται αναφορά στην έννοια της κάθε μορφής χρηματοδότησης καθώς και στο κανονιστικό και θεσμικό πλαίσιο που διέπει την καθεμιά στην Ελλάδα, στον τρόπο που εφαρμόζεται και στο κόστος που συνεπάγεται.
Στο έκτο κεφάλαιο παρουσιάζεται η μεθοδολογία της έρευνάς μας και αναλύονται οι λόγοι επιλογής της συγκεκριμένης μεθόδου, ανάλυση ταξινόμησης «cluster analysis». Αναφερόμαστε, επίσης, στο σχεδιασμό και στη δομή του ερωτηματολογίου, στα στοιχεία που αυτό επιδιώκαμε να αντλήσει, αλλά και στους στόχους που θέλαμε να εξυπηρετήσει. Έτσι στα πλαίσια του κεφαλαίου αυτού διερευνήσαμε τις πιο κάτω υποθέσεις:
Η πρώτη υπόθεση αφορά στην διερεύνηση της αντίληψης του κινδύνου από τον επιχειρηματία - επενδυτή, με βάση τις απαντήσεις του στις συνεντεύξεις και στο ερωτηματολόγιο με την βοήθεια ενός οικονομετρικού μοντέλου, που στηρίχθηκε στην μελέτη του Allen (2002).
Η δεύτερη υπόθεση αφορά στην διερεύνηση της διαχείρισης του κινδύνου από τον Έλληνα επενδυτή-επιχειρηματία όπου διαπιστώθηκε ότι υπάρχει θετική συσχέτιση μεταξύ των επενδύσεων που αφορούν νέα προϊόντα και της διαχείριση του κινδύνου όταν αυτός προέρχεται από τις μεταβαλλόμενες συνθήκες της αγοράς.
Η τρίτη υπόθεση αφορά στην διερεύνηση της επίδρασης των νέων θέσεων εργασίας που προέκυψαν από την επενδυτική δραστηριότητα του Έλληνα επιχειρηματία στην απασχόληση ανά νομό και κλάδο. Διαπιστώνεται ότι υπάρχει θετική συσχέτιση μεταξύ της απασχόλησης στην περιοχή και των νέων θέσεων εργασίας που δημιουργούνται από τις επενδύσεις.
Τέλος, στο έβδομο κεφάλαιο γίνεται μια καταγραφή και ερμηνεία των αποτελεσμάτων της έρευνας και της ποσοτικοποίησης των παραγόντων που διαμορφώνουν την αντίληψη του κινδύνου όπως ο Έλληνας επιχειρηματίας τον αντιλαμβάνεται και τον διαχειρίζεται κατά την διάρκεια της λήψης και υλοποίησης της επενδυτικής του απόφασης.
Επίσης γίνεται αναφορά στην διαχείριση του αναλαμβανόμενου κινδύνου από τις επενδύσεις καθώς και οι επιπτώσεις των επενδυτικών σχεδίων στην απασχόληση ανά περιοχή (γεωγραφικό διαμέρισμα).
Τέλος, καταγράφονται θέματα για την διαμόρφωση στρατηγικής για την προσέλκυση ξένων επενδυτών και υλοποίηση επενδύσεων, ενώ παρουσιάζονται στοιχεία για περαιτέρω έρευνα.